Zdrowie – prawa reprodukcyjne a polityka zdrowotna

Wanda Nowicka

Celem seminarium jest zapoznanie uczestniczek i uczestników z głównymi problemami polityki dotyczącej praw seksualnych i reprodukcyjnych zarówno w kraju, w międzynarodowym ruchu kobiecym, jak i w instytucjach międzynarodowych (ONZ, Unia Europejska, Rada Europy).

Ponadto program seminarium obejmie najważniejsze debaty dotyczące praw kobiet w Polsce ostatniego 20-lecia, w szczególności praw reprodukcyjnych, a także wybrane zagadnienia dotyczące międzynarodowego ruchu kobiecego, ze szczególnym uwzględnieniem USA. Ponadto w programie znajdą się zagadnienia dotyczące seksualności młodzieży szkolnej w kontekście debat o edukację seksualną w Polsce.

W wyniku seminarium uczestnicy i uczestniczki zdobędą podstawową wiedzę teoretyczną dotyczącą powyższych zagadnień w sposób problemowy, nie opisowy. Będą w stanie swobodnie korzystać z dorobku międzynarodowych instytucji, oceniać go krytycznie i samodzielnie dalej pogłębiać wiedzę w tym zakresie. Co więcej, uzyskana wiedza pozwoli słuchaczom i słuchaczkom seminarium włączyć się praktycznie, w razie takich zainteresowań, bądź to w działania środowisk kobiecych, bądź w aktywne śledzenie bieżącej  polityki instytucji międzynarodowych w zakresie nas interesującym.

Tematy szczegółowe:

1. Zdrowie i prawa reprodukcyjne i seksualne – wprowadzenie.

2. Rozrodczość i seksualność w debatach międzynarodowych (ONZ, Rada Europy).

3. Unia Europejska a prawa reprodukcyjne.

4. Seksualność i polityka.

5. Debaty o aborcję w świecie – casus USA.

6. Seksualność i rozrodczość – fundament czy margines praw kobiet?
Polskie debaty wokół praw reprodukcyjnych – bilans 20 lat.

7. Seksualność młodzieży – między zakazem a wolnością.

8. Ruch kobiecy w Polsce – aktualne priorytety i wyzwania.
Ostatnie inicjatywy środowisk kobiecych (m.in. parytety).

Zalecana literatura:

Ad. 1.
–Prawa i Zdrowie Reprodukcyjne i Seksualne. Przewodnik, Aleksandra Solik, Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny, 1998 r.
–Cairo Programme of Action, http://www.unfpa.org/icpd/icpd-programme.cfm (Chapters I, II, VII, VIII.C)
–Beijing Platform for Action http://www.un.org/womenwatch/daw/beijing/platform/index.html (Chapters: Women and Health; Beijing Declaration)

Ad 2.
–Petchesky,  Rosalind Pollack, Gendering Health and Human Rights (Zed Books, London & New York, 2003), Chapter 2 – The UN Conferences as Sites of Discursive Struggle, pp. 31–75.
– Council of Europe, Resolution 1607 (2008) on Access to safe and legal abortion in Europe, http://assembly.coe.int/Main.asp?link=/Documents/AdoptedText/ta08/ERES1607.htm
– FUNDAMENTALISM: Ten myths about religious fundamentalisms, AWID, 2008 http://www.awid.org/eng/content/view/full/44606
–UNIVERSALISM VS. CULTURAL DIVERSITY
Resolutions of the HRC: 1/defamation of religion (bluźnierstwo), 2/ traditional values

Ad. 3
– The European Parliament Resolution on Sexual and Reproductive Health and Rights, Committee on Women’s Rights and Equal Opportunities, Rapporterur: Anne E. M. Van Lancker, June 2002,
http://www.federa.org.pl/?page=article&catid=805&lang=2
– „A Roadmap for equality between women and men 2006–2010″, Communication from the Commission to the Council, European Parliament and Social Committee and the Committee of the Regions, Brussels, 01.3.2006 http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:52006DC0092:EN:NOT
– DYREKTYWA UE (projekt) w sprawie wprowadzenia w życie zasady równego traktowania osób bez względu na religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:DKEY=473800:EN:NOT

Ad 4.
– SexPolitics, Reports from the Frontlines, Ed. By Richard Parker, Rosalind Petchesky and Robert Sember.
– Sexuality, Health and Human Rights, Sonia Correa, Rosalind Petchesky, Richard Parker, Routhledge, 2008.

Ad. 5.
– Abortion and Women’s Choice, the State, Sexuality and Reproductive Freedom, Preface to the 1990 Edition, Rosalind Pollack Petchesky.
– The choices we made, Twenty-five Women and Men Speaking out about abortion, Ed. Angela Bonavoglia, Foreword Gloria Steinem (ix–xiii) Whoopi Goldberg (115–122).

Ad. 6.
– Prawa Reprodukcyjne w Polsce, skutki ustawy antyaborcyjnej, Raport 2007, Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny.
– Piekło kobiet trwa, Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny, 2007
Shana Penn, Podziemie kobiet, Rosner i Wspólnicy, 2003, (265–295)

Ad. 7.
– Raport z Wakacyjnego Telefonu Zaufania, Ponton 2008
http://www.ponton.org.pl/downloads/Raport_Wakacyjny_Telefon_Zaufania_2008.pdf
– Jaka naprawdę wygląda edukacja seksualna w Polsce? Ponton, 2009  http://www.ponton.org.pl/downloads/Raport_Jaka_Edukacja_Seksualna_Grupa_Ponton_2009.pdf

Ad 8.
– Raport, Kongres Kobiet Polskich, 2009, Kobiety dla Polski, Polska dla kobiet.
Artykuły z prasy o parytecie