Animalia: Czy zwierzęta mogą być zbawione?

Fundacja Gender Center we współpracy z Instytutem Badań Literackich PAN serdecznie zaprasza na wykład dr. Sebastiana Dudy pt. „Czy zwierzęta mogą być zbawione?”, odbywający się w ramach cyklu wykładów pt. Animalia.

Jaki stosunek do zwierząt ma oparta na Biblii tradycja judeochrześcijańska? Czy człowiek ma absolutną władzę nad zwierzętami? Czy pierwotny upadek człowieka spowodował również śmierć zwierząt? Co mówi Biblia o spożywaniu zwierząt? Czy człowiek może zadawać zwierzętom cierpienie? Wreszcie, czy zwierzęta mają duszę, a jeśli mają, to czym ona jest? W XXI wieku coraz więcej teologów zadaje sobie takie pytania. Ciekawe, czy odpowiedzi na nie mogą być dziś przekonujące dla osób o tzw. ekologicznej wrażliwości.

O projekcie Animalia:
Dotychczasowe więzi między ludźmi a zwierzętami wymagają zasadniczego przemyślenia i przeformułowania. Konieczne wydaje się dokonanie przewartościowania dotychczasowych wyobrażeń na temat roli człowieka w świecie zwierząt. Układ hierarchiczny powinien być zastąpiony przez układ wertykalny, pozwalający traktować zwierzęta jako naszych partnerów. Dialog jest kluczowym pojęciem otwierającym nowe perspektywy w sferze teoretycznej i artystycznej. Punktem wyjścia jest dostrzeżenie i uszanowanie Inności zwierząt, co oznacza powstrzymanie się od narzucania im naszych kulturowych wyobrażeń. Dotychczasowa kategoria „zwierzęcości” rozumiana jako sfera wspólna ludziom i zwierzętom została tu uznana za niewystarczającą do opisu relacji ludzko-zwierzęcych. Zadaniem staje się odkrycie w zwierzęciu tego, co jest w nim „niezwierzęce” ale także nie ludzkie. W przeszłości pierwiastek ten nazywano boskim. Często chociażby w totemizmie zwierzęta wyobrażano sobie jako bogów, dających początek ludzkości. W świecie współczesnym podobne wyobrażenia przestały odgrywać znaczącą rolę, jednakże pozostała pewna intuicja: to Inne w zwierzęciu tworzy jego autonomię. Ideą, jaka przyświeca temu projektowi, jest poszanowanie odrębności innych gatunków, czyli rezygnacja z zawłaszczania i podporządkowywania zwierząt celom wyłącznie ludzkim. Dotychczas relacje pomiędzy człowiekiem a zwierzętami były widziane przede wszystkim przez pryzmat opieki i wykorzystania zwierząt dla potrzeb ludzkich. Do niedawna sfera związana z emocjami była marginesem, który – poddawany obecnie głębokiemu namysłowi – traktowany jest jak soczewka odbijająca relacje międzygatunkowe. Wydaje się, że przestrzenią umożliwiającą spotkanie ludzi i zwierząt oprócz emocji jest sfera wyobraźni i język nowej etyki.

„Animalia” to cykl wykładów, który ma za zadanie przedstawić w wielu aspektach i w różnych dyscyplinach złożone stosunki między ludźmi a zwierzętami, przyczyniając się jednocześnie do przemyślenia postaw ludzi wobec zwierząt, które do tej pory były relacjami władzy i dominacji. Ten hierarchiczny układ odpowiedzialny – nie tylko za przemoc, ale także za różne formy alienacji człowieka – wymaga diametralnych zmian. Konieczne wydaje się dokonanie przewartościowania dotychczasowych wyobrażeń na temat roli człowieka w świecie zwierząt.

Termin i miejsce:
ul. Nowy Świat 72 (Pałac Staszica), sala im. Adama Mickiewicza (nr 144)